ads
0

هیچ محصولی در سبد خرید نیست.

برای مشاهده لیست علاقه مندی ها وارد شوید!

مشاهده محصولات فروشگاه

پاپیه ماشه چیست؟

پاپیه ماشه  

یکی از صنایع دستی تزیینی – کاربردی ایران “پاپیه ماشه” نام دارد.

پاپیه ماشه واژه ای فرانسوی می باشد و علت نامگذاری آن این است که کاغذ را پس از خمیر کردن با سریش مخلوط می‌کنند و تحت فشار قرار می‌دهند تا زیرساخت کار تولید شود.

پاپیه ماشه یکی از صنایع دستی است که در لغت معنای کاغذجویده یا کاغذِ جویده‌شده می‌دهد. پاپیه ماشه موادی ترکیبی از تکه‌های کاغذ یا خمیر کاغذ است، که گاهی با پارچه‌ ها توسط ماده‌ای چسبنده مستحکم می‌شود.

مجسمه‌سازی با این روش، روش نوینی نیست و در جهان کاربردهای بسیاری دارد، چراکه مواد اولیه این هنر (روزنامه‌ها و چسب چوب) را می‌توان به‌سادگی در محیط پیرامون پیدا کرد و بهترین پیشنهاد برای آغاز کارهای هنری و ساخته مجسمه است. چراکه هم ارزان و هم در دسترس همگان قرار دارد و بر خلاف بسیاری از رشته‌های هنری نیاز به خرید ابزار گران قیمت ندارد.

این هنر نقاشی زیر لاکی، نقاشی روغنی یا روغنی سازی هم نامیده می شود.

خاستگاه این هنر از کشورهای آسیایی بوده‌است و در قرن ۱۵ میلادی در اروپا از این هنر برای ساخت مجسمه‌های کوچک مذهبی استفاده می‌شده‌است. از جمله مجسمه‌هایی که با این روش ساخته شده‌است، مجسمه غول پیکر نانا است. این هنر در دوره صفویه در ایران رواج یافت. و در شهرهای اصفهان و قزوین مراکز عمده تولید این هنر بودند.

مجسمه و قلمدان سازی با پاپیه ماشه

تا سال‌ها پیش از دوران زندیه، قلمدان‌ها از چوب یا فلز ساخته می‌شدند و برای زیباسازی آن‌ها از مفتول‌های نقره و زر به‌کارگیری می‌شد که همین باعث سنگینی بسیار این قلمدان‌ها می‌شد.

اما هنرمندان در عصر زند به کمک پاپیه ماشه قلمدان‌هایی سبک را خلق کردند که در آن دوران با استقبال بسیار مردم قرار گرفت و بر همین اساس کارگاه‌هایی برای تولید بیشتر در شهرهای تهران و اصفهان ایجاد شد.

معیار بنیادی قیمت‌گذاری قلمدان‌ها نقوش به‌کار برده شده در آن‌ها بود. نقوشی که برای زیباسازی و آرایش قلمدان‌ها به‌کار می‌رفت برخاسته از اندیشه و پندار هنرمندان که دربرگیرنده نقوش جانوری، بته و جقه، پرندگان زیبا، شکارگاه، طرح‌های تزئینی و گه گاهی هم چهره‌هایی از دلدادگان و … بود.

این هنر کاربردهایی مثل قلمدان، قاب قرآن، جلد کتاب و … دارد که پس از تولید زیر ساخت به وسیله ی کاغذ فشرده، سطح آن را با لاک مخصوص به رنگ سیاه یا قهوه ای در آورده و روی آن را نقاشی کرده و در مرحله ی آخر به آن روغن مخصوص می زنند.

روغن مخصوص یا لاک مخصوص همان روغن کمان است که از ترکیب سندروس (صمغ نوعی کاج) و روغن بزرک است ولی امروزه به جای روغن کمان از روغن جلا استفاده می شود زیرا تهیه و تولید روغن کمان دشوار می باشد.

برای تهیه کاغذی محکم از پاپیه ماشه که بتوان از آن در ساخت وسایل استفاده کرد ابتدا برگ‌های کاغذ آهار نخورده را از دو طرف با سریش آغشته می‌کنند و بهم می‌چسبانند و سپس در قالب‌های فلزی قرار می‌دهند تا در دمای 38 درجه سانتی گراد خشک شود. محصول بدست آمده دارای مقاومت و دوام زیاد در برابر رطوبت است.

مواد اولیه برای پاپیه ماشه

چسب سریش
بدنه یا زیرساخت: برای تهیه‌ی آن معمولاً از خمیر کاغذ فشرده‌شده به‌کارگیری می‌شود.
رنگ: رنگ‌های مورد استفاده گیاهی (مانند نیل، روناس)، حیوانی (مانند قرمز دانه) و کانی (همچون لاجورد، زرنیخ، اخرا، سفیداب) تهیه می‌شود. رنگ‌ها را بین دو سنگ به نام «سن سنگ و بالا ساب» می‌سایند تا کام لا نرم شود، سپس آن را با شیره‌ی انگور یا شیره درخت عربی در هم می‌آمیزند و رنگ را آماده‌ی مصرف می‌کنند. امروزه اما از رنگ‌های آماده و شیمیایی برای نقاشی مجسمه‌های پاپیه ماشه استفاده می‌کنند.

ابزار کار برای ساخت پاپیه ماشه

پرس: لایه‌های کاغذ تازه چسب خورده را با کمک پرس تحت فشار بالا قرار می‌دهند.
گزن: وسیله‌ای که شبیه چاقو است و لبه‌ی تیزی دارد و در تهیه زیرساخت برای بریدن مقواها مورد استفاده قرار می‌گیرد.
زه: برای برطرف کردن پرزهای بیرون زده شده از کاغذ، از این وسیله استفاده می‌شود.
کاغذ سمباده: برای صیقلی و صاف کردن دو طرف کاغذ و و ری زیرساخت از کاغذ سمباده استفاده می‌شود.

 نحوه‌ی ساخت پاپیه ماشه

·         برای ساخت بدنه یا زیر ساخت اشیایی که سطحی صاف و هموار دارند مانند رحل قرآن یا جلد کتاب و … به سه روش زیر انجام می‌شود:

·      روش کاغذی:

·         در این روش ابتدا یک برگ کاغذ باکیفیت را خیسانده و به طوری که هیچ حباب هوایی زیر کاغذ باقی نماند بر روی سنگ مرمری پهن می‌کنند. در مرحله‌ی بعد کاغذهای نامرغوب، باطله یا روزنامه‌ها را به اندازه دلخواه تکه‌تکه کرده، به چسب سریش آغشته و بر آن می‌چسبانند. سپس تخته‌ای صاف و هموار را بر روی کاغذها گذاشته و با پرس دستی کوچک یا وزنه‌ای سنگین آن را تحت‌فشار بسیار برای مدت حدود ۲۴ ساعت به همان حال نگه می‌دارند تا کاغذها کام لا خشک شوند و رطوبتشان از بین برود، بعد با «گزن» آن را به شکل دلخواه می‌برند و به شکل گونیا می‌کنند.

·      روش چلواری:

·         این روش در روزگار بسیار گذشته رواج داشت. در این روش ابتدا پارچه از جنس چلوار را چسب سریش و مقداری شیره‌ی انگور آغشته می‌کردند و بعد آن را به مقدار دلخواه چندلا کرده و با مشت می‌کوبیدند. به این طریق مقوایی محکم ساخته می‌شد که پاره کردن آن آسان نبود.

·      روش خمیری:

·         در روش خمیری کاغذهای باطله و چند بار استفاده شده و تکه‌های منسوجات پنبه‌ای را در محلولی از شوره می‌ریزند و با کوبه و در بازه‌ی زمانی معین کوبیده و مخلوط می‌کنند، سپس با افزودن سریش به آن، محلول به شکل خمیری قهوه‌ای رنگ در می‌آید. خمیر را بیرون آورده و مجدداً به آن سریش اضافه می‌کنند تا از ترک خوردن آن جلوگیری شود.

·         بعد از این مرحله آن را در کیسه ریزبافتی می‌ریختند تا اندکی از آبش گرفته شود. سپس در جایی تمیز روی پارچه‌ای پهن کرده و با یک ماله یا ابزار صاف سطح آن را صاف و مسطح می‌کردند و منتظر می‌ماندند تا کام لا خشک شود. پس از خشک شدن نتیجه‌ی آن کاغذی نرم و ضخیم است که برای پوست کتاب بدست صحافان مورد استفاده قرار می‌گیرد. البته این روش امروزه دیگر کاربرد ندارد.

از آن جا که پایه این محصول کاغذ است برای نگهداری از آن باید مثل محصولات کاغذی عمل کرد و آن را در برابر آب، رطوبت مداوم، ضربه، فشار مکانیکی، اشیای تیز و برنده حفظ کرد.

مرکز تولید پاپیه ماشه شهرهای اصفهان، مشهد و تهران است.

شما در حال مشاهده پاپیه ماشه چیست؟ در پلتفرم خورشیدک هستید

ads
  • چنانچه دیدگاهی توهین آمیز باشد و متوجه اشخاص مدیر، نویسندگان و سایر کاربران باشد تایید نخواهد شد.
  • چنانچه دیدگاه شما جنبه ی تبلیغاتی داشته باشد تایید نخواهد شد.
  • چنانچه از لینک سایر وبسایت ها و یا وبسایت خود در دیدگاه استفاده کرده باشید تایید نخواهد شد.
  • چنانچه در دیدگاه خود از شماره تماس، ایمیل و آیدی تلگرام استفاده کرده باشید تایید نخواهد شد.
  • چنانچه دیدگاهی بی ارتباط با موضوع آموزش مطرح شود تایید نخواهد شد.

  1. منصور زنگنه گفته؛
    21:18 1401/03/06

    خیلی عالی بود 😍😍😍

  2. بهمن بخشی گفته؛
    03:06 1401/03/13

    خیلی سایت خوبی دارین 😍😍😍

  3. مسلم حسین زاده گفته؛
    12:18 1401/03/24

    میتونم یه خواهشی بکنم ؟ اینقدر دلبری نکنید

  4. ناصر امیری گفته؛
    12:06 1401/03/27

    مرسی که حواستون به ما هست

  5. فرهاد فاضلی گفته؛
    00:54 1401/05/02

    واقعا ارزش وقت گذاشتن داشت

  6. احمد عظیمی گفته؛
    08:30 1401/06/07

    مطالب بی نظیر بود

  7. مجتبی امین گفته؛
    09:30 1401/06/24

    میتونم شماره شما رو داشته باشم؟ 😍😍😍

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

لینک کوتاه برای به اشتراک گذاری
دسته بندی محتوای سایت
0